Sardunya (Pelargonium)

Sardunya, kataloğumuzdaki bitkiler arasında yer almaz, çünkü kalıcı bir iç mekan bitkisi değil, bir balkon ve bahçe çiçeğidir. Bu sayfa, neden öyle olduğunu ve sardunyanızı nerede en iyi yaşatacağınızı anlatmak için hazırlandı.

Sardunya, canlı kırmızı, pembe, beyaz ve mor çiçek kümeleri ve bazı türlerinde hoş kokulu yapraklarıyla Türkiye balkonlarının klasik çiçeğidir. Dayanıklıdır, uzun süre çiçek açar ve çoğaltması kolaydır. Ancak sardunya bakımı aslında dış mekanda başlar: Bu bitki bol güneş ve açık hava ister, iç mekanda ise mutsuz olur ve zamanla tükenir.

Neden ev bitkisi değil

Sardunyayı evde değil balkonda mutlu eden birkaç somut sebep vardır:

• Bol güneş ister. Sardunya sağlıklı büyümek ve bol çiçek açmak için günde birkaç saat doğrudan güneşe ihtiyaç duyar. Evlerin çoğu iç mekanı ona yeterince aydınlık gelmez; ışık yetmeyince gövdeleri incecik uzar (bacaklanır), yaprak arası açılır ve çiçek açmaz.
• Açık, havadar ortam ister. Durgun iç mekan havasında zayıflar ve mantar hastalıklarına daha yatkın olur. Balkonun ve bahçenin havadar ortamı ona çok daha iyi gelir.
• İç mekanda cılızlaşır. Bütün bunların sonucu olarak eve konan bir sardunya, birkaç ay içinde solgunlaşır, bacaklanır ve çiçeksiz kalır. Oysa sardunya doğru yerde çok yıllık ve çok dayanıklı bir bitkidir.

Sardunyanız varsa (ya da hediye geldiyse)

Sardunya, doğru yeri bulduğunda size yıllarca eşlik eder:

• Balkona ya da bahçeye alın. Bol güneş gören bir balkon, pencere önü ya da bahçe köşesi sardunyanın gerçek evidir. Güneş ne kadar bolsa çiçek de o kadar bol olur.
• İyi drenaj sağlayın. Saksının altında delik olsun, sulama sonrası tabakta su bırakmayın. Sardunya kuruluğa dayanır ama sürekli ıslak toprakta kökleri çürür; toprağın üst kısmı kuruyunca sulayın.
• Solan çiçekleri temizleyin. Solmuş çiçek kümelerini dipten alırsanız bitki yeni çiçeklere yönelir ve daha uzun, daha gösterişli çiçek açar.
• Kıştan koruyun. Sardunya sert soğuğa ve dona dayanmaz. Kışın çok soğuyan yerlerde saksıyı serin ama donmayan bir yere (kapalı balkon, cam kenarı) alırsanız baharda yeniden canlanır.
• Çoğaltması kolaydır. Sağlıklı bir daldan alınan çelik toprakta kolayca köklenir; tek bir sardunyadan çok sayıda yeni bitki elde edebilirsiniz.

Peki zararlı mı?

Sardunya (Pelargonium), ASPCA’ya göre kedi ve köpek için zehirlidir; yutulması kusma, iştahsızlık ve halsizlik yapabilir. Ölümcül değildir ama evcil hayvanınızın yapraklarını kemirmesine izin vermeyin. Zaten sardunyanın gerçek yeri balkon olduğu için, evcil dostunuzla arasına doğal bir mesafe koymak kolaydır.

Evinizin içinde yaşayacak bir bitki mi arıyorsunuz? Kalıcı iç mekan bitkilerimize Bitkiler sayfasından göz atabilir ya da ışığınıza ve alanınıza en uygun bitkiyi bulmak için Bitki Bulucu aracını kullanabilirsiniz.